بررسی و تطابق طرحریزی ساختمان‌های مسکونی با قوانین ساخت و ساز در شهر کابل

Authors

  • مهندس علی سینا ضیایی Author
  • پوهندوی عزت الله یعقوبی Author
  • مهندس محمد زبیر ستانکزی Author

Keywords:

کیفیت ساختمان, کیفیت زندگی, ساختمان مسکونی, حریم خصوصی

Abstract

مسکن به عنوان یکی از نیازهای اساسی و حیاتی انسان، نقشی کلیدی در تأمین امنیت، آرامش روانی و ارتقای کیفیت زندگی دارد. طرحریزی و ساخت مسکن نه تنها باید از لحاظ تخنیکی و ساختاری مناسب باشد، بلکه ضرورت دارد با قوانین و مقررات شاروالی‌ها و شهرسازی، که به هدف حفظ نظم شهری، سلامت عمومی، و پایداری محیطی تدوین شده‌اند، هماهنگ باشد. در شهر کابل، به‌ خصوص در نواحی غیرپلانی، بیشتر ساختمان‌های مسکونی توسط سکتور خصوصی یا افراد حقیقی و بدون در نظر گرفتن ضوابط شاروالی ساخته شده اند؛ پدیدة که منجر به بروز مشکلات متعدد همچون کاهش کیفیت زندگی، ناامنی ساختمانی، ناهماهنگی سلوئید شهری، تخریب فضاهای سبز و نقض حریم خصوصی شده است.

افزون بر این، یکی از چالش‌های فرهنگی و هویتی شهر کابل، بی‌توجهی به مهندسی بومی و اصیل این شهر است. در دو دهة اخیر، با ورود سبک‌ های بیگانه از کشورهای همسایه و دیگر مناطق، نمای شهر به شدت ناهماهنگ و ناپایدار شده و کابل عملاً به «شهر هزار چهره» تبدیل گردیده است؛ جای که هر سازنده، فارغ از بافت فرهنگی و محیطی، مطابق سلیقه و الگوهای بیگانه ساخت‌و‌ساز کرده است.

این تحقیق به هدف بررسی و ارزیابی میزان رعایت قوانین ساخت‌وساز در طرحریزی ساختمان‌های مسکونی شهر کابل انجام شده است. روش تحقیق به صورت توصیفی–تحلیلی بوده و برای جمع‌آوری داده‌ ها از مطالعات کتابخانه‌یی، مصاحبه با انجینران شاروالی و ساکنان، و مشاهده مستقیم پروژه‌ها استفاده شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد سطح تطابق طرحریزی‌های ساختمانی با ضوابط قانونی پایین بوده و نیاز به بازنگری مقررات، تقویت نظارت، آگاهی عامه و احیای سبک مهندسی بومی احساس می‌شود. در پایان، پیشنهادات علمی و عملی برای اصلاح وضعیت ارائه شده است.

Downloads

Published

2026-10-13